10 Ağustos 2016

ZİDEK Çalışma Yönetmeliği

MADDE 1 Dayanak, Amaç ve Kapsam

Bu yönetmelik, “Ziraat Fakülteleri Eğitim Programları Değerlendirme ve Akreditasyon Derneği (ZİDEK)” Tüzüğü’nün 15. ve 17. maddeleri uyarınca hazırlanmıştır. Amacı, ZİDEK’in Ziraat Fakülteleri Eğitim Programları Akreditasyon Kurulu ile ZİDEK organı olarak çalışacak diğer kurulların, komisyonların ve çalışma gruplarının işleyişini düzenlemektir. Bu yönetmelik, ZİDEK’in işleyişi ile ilgili olarak Genel Kurul kararı ile belirlenmesine ihtiyaç duyulan hususları kapsamaktadır. Ayrıca, toplumu, öğrencileri, öğrenci adaylarını, öğrenci rehberlerini, öğrenci velilerini, eğitim kurumlarını, meslek örgütlerini, olası işverenleri ve devlet kurumlarını bilgilendirmek üzere asgari değerlendirme ölçütlerini sağlayan programlarını belirlemeyi içermektedir.

MADDE 2 Tanımlar ve Kısaltmalar

Bu yönetmelikte geçen:

  1. ZİDEK, Ziraat Fakülteleri Eğitim Programları Değerlendirme ve Akreditasyon Derneği’ni,
  2. Genel Kurul, ZİDEK Genel Kurulu’nu,
  3. Yönetim Kurulu, ZİDEK Yönetim Kurulu’nu,
  4. ZAK, ZİDEK adına Ziraat Fakülteleri eğitim programlarının değerlendirilmesi ve akreditasyonu için gereken çalışmaları yürüten Ziraat Fakülteleri Eğitim Programları Akreditasyon Kurulu’nu,
  5. Ölçütler, Ziraat Fakülteleri eğitim programlarının akreditasyonunda kullanılacak ZİDEK Değerlendirme Ölçütleri’ni,
  6. TOSDEK, YÖK kapsamındaki Üniversitelerin Tarım-Orman-Su Ürünleri fakülte dekanlarından oluşan Dekanlar Konseyi’ni,

MADDE 3 Ziraat Fakülteleri Eğitim Programlarının Akreditasyonu Amaçlarının Gözetilmesi

ZİDEK, tüzük, yönetmelik ve yönergelerle belirlediği “program değerlendirme ve akreditasyonu” işlevini yerine getirirken aşağıda belirtilen özel hedeflere ulaşmayı gözetir:

  1. Tarım-Orman-Su Ürünleri alanındaki mevcut eğitim programlarının ilerletilmesi, sürekli iyileştirilmesi ve yeni programların geliştirilmesi konularında yönlendirici rol oynamak,
  2. Tarım-Orman-Su Ürünleri eğitiminin Türkiye’deki gelişimini teşvik etmek.

MADDE 4 Ziraat Fakülteleri Eğitim Programları Akreditasyon Kurulu (ZAK)

Tarım-Orman-Su Ürünleri Programları Akreditasyon Kurulu, mühendis/mimarlık programlarının değerlendirilmesi ve akreditasyonu için gereken çalışmaları yürütür. ZİDEK’in tüm resmi belgeleri ve yazışmalarında bu kurul kısa adıyla “ZAK” olarak anılır.

 

 

4.1 ZAK’ın Görevleri, Yetkileri ve Sorumlulukları

  1. YÖK kapsamındaki yükseköğretim kurumlarının Ziraat Fakülteleri Konseyindeki lisans ve lisansüstü programlarının ZİDEK adına akreditasyonu için ayrıntılı bir program düzenlemek, uygulamak ve akreditasyon karar ve önerilerini ZİDEK yönetim kurulunun onayına sunmak,
  2. Program değerlendirmeleri sırasında görev yapacak program değerlendirme takımlarını ve bu takımlarda görev alacak program değerlendiricilerini, eş değerlendiricileri, takım başkanlarını ve eş başkanları belirlemek,
  3. Program değerlendiricisi adaylarını belirlemek,
  4. Yürürlükteki akreditasyon süreçleri ve değerlendirme ölçütleriyle ilgili gerekli gördüğü değişiklik önerilerini Yönetim Kurulu’na sunmak,
  5. Yaptığı çalışmalar ile ilgili Yönetim Kuruluna rapor sunmak durumundadır.

4.2 ZAK Üyeleri ve Görev Süreleri

  1. ZAK, beş (5) üniversite öğretim üyesi, meslek odalarından iki (2) (ZMO ve ZMB) temsilci, bir (1) Türkiye Kalite Derneği (KalDer) temsilcisi, üç (3) sektör temsilcisi olmak üzere, toplam onbir (11) üyeden oluşur ve Genel Kurul tarafından seçim yapılır.
  2. ZAK üyelerinden biri başkan, biri sekreterlik görevini yapar.
  3. ZAK üyelik dönemi seçildiği andan itibaren başlar. Süresi üç (3) yıldır, görev süresi tamamlandığı zaman seçim yapılmalıdır ve ardışık üç (3) dönem seçilebilir.

4.3 ZAK Üyelik Koşulları

  1. ZAK üyelerinin Tarım-Orman-Su Ürünleri eğitiminde ve/veya mesleğinde en az beş (5) yıl deneyimi olmalıdır.
  2. ZAK üyeleri aktif öğretim üyeleri arasından seçilir. Aktif yönetim görevi devam eden üyeler ZAK üyesi olamazlar.
  3. Akademik üyeler dışındaki üyelerin mühendislik/mimarlık eğitimi, mühendislerin/mimarların yönetimi ve kalite süreçleri alanlarından en az birinde deneyimli olmaları gerekir.
  4. Bir kişi aynı zamanda hem ZİDEK Yönetim Kurulu üyesi hem de ZAK üyesi olamaz.
  5. Bir kişi aynı zamanda hem ZİDEK Denetim Kurulu üyesi hem de ZAK üyesi olamaz.

4.4 ZAK Üyelerinin Belirlenmesi

  1. ZAK’ın yeni dönem üyeleri Yönetim Kurulu tarafından uygun görülen adaylar arasından Genel Kurulda yapılacak seçim ile seçilirler.
  2. Genel Kurul tarafından belirlenen ZAK üyeleri Yönetim Kurulu tarafından göreve çağrılır ve göreve başlar.

 

 

 

4.5 ZAK Toplantıları ve Çalışma Esasları

  1. ZAK’ın işleyişinden ZAK başkanı sorumludur. ZAK sekreteri, başkanın bulunmadığı durumlarda ZAK’ın işleyişini başkan adına yürütür.
  2. ZAK, her yıl en az dört (4) toplantı yapar. ZAK toplantı çağrısı, gündemle birlikte, ZAK başkanı tarafından ZAK üyelerine, Yönetim Kurulu temsilcisine ve Yönetim Kurulu başkanına en az iki (2) hafta öncesinden yazılı olarak ve/veya elektronik posta ile bildirilir. Bu toplantılarda düzenlenen tutanağın bir kopyası Yönetim Kuruluna sunulur.
  3. ZAK üyeleri ZAK toplantılarına bizzat katılmak durumundadırlar. Yerlerine temsilci gönderemezler. Özür bildirmeksizin birbiri ardına üç toplantıya katılmayanın üyeliği kendiliğinden sona erer.
  4. ZAK toplantıları üyelerin salt çoğunluğunun katılımı ile yapılır. Toplantıya ZAK başkanı, başkan katılmadığı zaman ZAK sekreteri başkanlık yapar.
  5. ZAK toplantıları Yönetim Kurulu üyelerinin oy hakkı olmadan katılımına açıktır, ancak ZAK ile Yönetim Kurulu arasındaki bağlantıyı sağlayan Yönetim Kurulu üyesi her ZAK toplantısına oy hakkı olmadan mutlaka katılır.
  6. Yönetmelik, yönerge ve ölçütlerle ilgili önerilerin belirlenmesi ve akreditasyon kararları en az altı (6) oy ile, diğer kararlar ise toplantıya katılan üye sayısının çoğunluğu ile alınır.
  7. Olağan ZAK toplantılarının ve akreditasyon kararlarının alınmasının dışındaki acil görüşme ve karar alınmasını gerektiren durumlarda, ZAK başkanının çağrısıyla posta, faks, e-posta ve Web sayfası gibi haberleşme ve oylama araçları kullanılarak, sanal toplantılar düzenlenebilir. Ancak, bu tür toplantılardaki kararlar için de yukarıda (5) ve (6)’da belirtilen koşullar geçerlidir.

 

4.6 ZAK’ın Yönetim Kurulu’nda Temsil Edilmesi

ZAK ile Yönetim Kurulu arasındaki bağlantıyı sağlamak üzere ZAK başkanı Yönetim Kurulu toplantılarına oy hakkı olmadan katılır.

4.7 ZAK Üyeliğinden Ayrılma

Görev süresi dolmadan ZAK üyeliğinden herhangi bir nedenle ayrılma durumunda, aşağıdaki kurallara göre işlem yapılır:

  1. Başkan’ın görevden ayrılması durumunda yapılacak ilk toplantıda mevcut üyeler arasından ZAK üyeleri tarafından başkan seçilir. Bu işlemler ve boşalan ZAK üyeliği için seçim Madde 4.4’te tanımlanan süreçlere uygun şekilde yürütülür.
  2. ZMO, TZYMB, YÖDEK ya da KalDer, temsilcilerinin ayrılması durumunda yeni temsilci aday önerilerini otuz (30) gün içinde ZİDEK’e bildirir. Yeni temsilciler Madde 4.4 uyarınca belirlenir.

Madde 4.2.1’e ek: ZMO, TZYMB üye sayısının iki katı kadar aday talep edilir. Bu adaylar aktif ya da emekli öğretim üyesi olamazlar. KalDer yerine kalite ve/veya akreditasyon alanlarında faaliyet gösteren bir sivil toplum kuruluşu ifadesi kullanılacak.

Madde 2’ ye ek: Program değerlendirme takımları

MADDE 5 Program Değerlendirme Takımları ve Program Değerlendiricileri

5.1 Program Değerlendirme Takımları

  1. Akreditasyon değerlendirmeleri program değerlendirme takımları tarafından yapılır.
  2. Program değerlendirme takımları ZAK tarafından oluşturulur ancak ZAK üyeleri bu takımda yer alamaz. Programları değerlendirilecek her kurum için ayrı bir değerlendirme takımı kurulur.
  3. Program değerlendiricileri, değerlendirilecek programların uzmanlık alanlarına uygun şekilde program değerlendiricileri havuzundan seçilir.
  4. Her program değerlendiricisinin, ziyaretlerde görev almadan önce ZİDEK tarafından organize edilen bir sertifikalı eğitim programını tamamlamış olması gerekir.
  5. Program değerlendirme takımları, bir takım başkanı ve program değerlendiricilerinden oluşur.
  6. Program değerlendirme takımlarının oluşturulması sırasında uyulacak kurallar ZAK tarafından hazırlanacak Değerlendirme ve Akreditasyon Uygulama Esasları Yönergesi ile düzenlenir.
  7. Program değerlendirme takımlarının yaptığı çalışma rapor olarak ZAK onayına sunulur, rapor onaylanmadığı taktirde çalışmanın tekrarlanması gerekir. Çalışma tekrarının aynı takım tarafından yapılıp yapılmayacağına ZAK karar verir.

 

  1. Gerekli durumlarda, ZİDEK yönetim kurulu tarafından akreditasyonla ilgili işlemleri denetlemek üzere ulusal ve uluslararası akreditasyon kuruluşlarından dış gözlemci tayin edilebilir.

 

  1. Dış gözlemciler, değerlendirme ziyareti sonunda hazırlayacakları raporlarını Yönetim Kurulu’na verirler. Bu raporun değerlendirilmesi ve iyileştirilme süreçlerinde kullanılması Yönetim Kurulu’nun yetki ve sorumluluğundadır.

MADDE 7 ZİDEK Eğitimleri

  1. Tüm yeni ZAK üyelerinin bir eğitimden geçme zorunluluğu vardır. Bu eğitimde ZİDEK politikaları ile ZAK’ın yapısı, işleyişi ve akreditasyon süreci hakkında yeni ZAK üyeleri bilgilendirilir.
  2. Program değerlendiricisi havuzuna alınan değerlendiricilerin bir eğitimden geçme zorunluluğu vardır. Program değerlendiricisi eğitimine katıldıktan sonra üç yıl süreyle değerlendirici olarak bir görev yapmayan değerlendirici adaylarının değerlendirici görevini üstlenmeden önce kendilerini güncellemek amacıyla değerlendirici eğitim programına tekrar katılmaları gerekir.
  3. ZİDEK, akreditasyon amacıyla değerlendirme başvurusu yapmayı planlayan kurumların mensuplarına yönelik bilgilendirme çalışmaları düzenler.
  4. ZİDEK eğitimlerinin düzenlenmesi Yönetim Kurulu tarafından kurulacak Eğitim Komitesi tarafından yapılır. Eğitim komitesinin yapısı, üyelerinin seçimi, görev süreleri ve çalışma esasları Yönetim Kurulu tarafından onaylanıp, yayınlanacak Eğitim Komitesi Yönergesi ile düzenlenir.

MADDE 8 ZİDEK Değerlendirme Ölçütleri

  1. ZİDEK tarafından yapılacak program değerlendirmelerinde kullanılan ölçütler bir mühendislik / mimarlık programının akreditasyonu için sağlaması gereken asgari koşulları belirler.
  2. Ölçütlerin güncellenmesi, yeni açılacak programlara ilişkin disipline özel ölçütlerin belirlenmesi ve ölçütlerle ilgili benzeri çalışmaları yürütmek üzere, Yönetim Kurulu tarafından Ölçütler Komitesi kurulur.
  3. ZİDEK değerlendirme ölçütlerinde yapılacak değişikliklerde, YÖK üniversitelerin ilgili fakültelerinin, programa özgü ölçütlerde ayrıca ilgili bölümlerin, TMMOB’nin ve ilgili meslek odalarının, mühendislik öğrencilerinin temsilcilerinin ve benzeri dış paydaşlarla, ZAK, ZİDEK üyeleri ve ZİDEK değerlendiricileri gibi iç paydaşların görüşleri alınır.
  4. Ölçütlerdeki değişiklikler Yönetim Kurulu kararı ile bir sonraki değerlendirme döneminden itibaren geçerli olacak şekilde uygulamaya alınır.
  5. Ölçütler Komitesi’nin yapısı, üyelerinin seçimi, görev süreleri ve çalışma esasları ile ölçütlerde değişiklik yapma süreçleri Yönetim Kurulu’nca onaylanıp, yayınlanacak Değerlendirme Ölçütlerinin Belirlenme Usulleri Yönergesi ile düzenlenir.

MADDE 9 Çıkar Çatışması ve/veya Çakışması

  1. Değerlendirme sürecinde görev yapacak takım başkanı ile değerlendiriciler değerlendirecekleri programa ilişkin kurum ve kişilerle gerçek ya da görünür çıkar çatışmalarının/çakışmalarının olmayacağı şekilde belirlenir.

MADDE 10 Gizlilik

  1. Kurumlar tarafından verilen bilgiler ZİDEK kurullarının üyeleri, ZİDEK çalışanları ve program değerlendiricileri tarafından gizlilik içinde kullanılır ve ilgili kurumun yazılı izni alınmadan açıklanamaz.
  2. ZİDEK Yönetim Kurulu ve ZAK toplantılarında değerlendirme ve tartışma amacı ile dağıtılan döküman ve malzemenin içeriği gizli bilgi olarak kabul edilir.
  3. ZİDEK Kurullarının üyeleri, ZİDEK çalışanları ve program değerlendiricileri bu gizlilik ilkelerine uyacaklarını ifade eden bir Gizlilik ve Etik Beyanı imzalarlar.

MADDE 11 İtirazlar

  1. İtirazların değerlendirilip karara bağlanması süreci Değerlendirme ve Akreditasyon Uygulama Esasları Yönergesi ile düzenlenir.

MADDE 12 İç Denetim ve Kalite Güvencesi

12.1 Kalite güvencesi ve sürekli iyileştirme

  1. ZİDEK’in kalite politikaları ZİDEK Yönetim Kurulu tarafından tanımlanır. ZİDEK Yönetim Kurulu bu kalite politikalarını özetleyen bir ZİDEK Kalite Politikaları dokümanı yayınlar.
  2. Başta değerlendirme ve akreditasyon faaliyetleri olmak üzere, ZİDEK’in tüm faaliyetlerinin düzgün işlemesini ve bu faaliyetlerin kalitesinin sürekli iyileştirilmesini güvence altına almak üzere, iç ve dış paydaşlardan geri bildirim alınması dahil, izlenecek kalite süreçleri Yönetim Kurulu tarafından onaylanıp yayınlanacak Kalite Süreçleri Yönergesi ile düzenlenir.
  3. ZİDEK Denetim Kurulu, yılda en az bir kez olmak üzere, ZİDEK’in faaliyetlerinin yayımlanmış Kalite Politikasına ve kalite süreçlerine uygunluğuna yönelik iç kalite denetimi yapar. ZİDEK Denetim Kurulu, iç kalite denetimi sonuçlarını içeren raporunu, gerekli iyileştirmelerin yapılmasını temin amacıyla ZİDEK Yönetim Kurulu’na verir.

12.2 Dış Değerlendirme

İç kalite denetimlerine ilave olarak, ZİDEK en fazla 5 yıl arayla kendisini bir dış kalite değerlendirme kuruluşuna denetletir. Bu denetlemelerin yaptırılacağı kuruluşlar ve zamanlamaları, ZİDEK’in ulusal ve uluslararası tanınma gerekleri de göz önünde tutularak Yönetim Kurulu tarafından kararlaştırılır.

MADDE 13 Şeffaflık ve Hesap Verme Sorumluluğu

ZİDEK program değerlendirme ve akreditasyon faaliyetleri konusunda tüm paydaşlarını ve kamuyu bilgilendirmek ve hesap vermek sorumluluğunu taşır. Bu amaçla, aşağıdaki bilgi ve belgeler ZİDEK web sayfalarında (www.zidek.org.tr) yayınlanır:

  1. ZİDEK’in amaçlarını ve işleyişini belirleyen tüzük, yönetmelik ve yönergeler,
  2. Değerlendirme ve akreditasyon için kullanılan ZİDEK Değerlendirme Ölçütleri,
  3. Program değerlendirmesi ve akreditasyonu amacıyla ZİDEK’e başvuracak yükseköğretim kurumlarına yönelik, değerlendirme ve akreditasyon sürecini ve kapsamını açık olarak tanımlayan özdeğerlendirme raporu formatı, değerlendirme süreci ve yöntemi ve benzeri belgeler,
  4. ZİDEK’in değerlendirme ve akreditasyon faaliyetleri dahil, yıllık çalışmalarını özetleyen Yıllık Çalışma Raporu,
  5. ZİDEK tarafından akredite edilmiş mühendislik programlarının listesi ve akreditasyon bilgileri. Bu bilgiler akreditasyon süresini ve verilmiş olan akreditasyonun koşullarını içerir.

MADDE 14 ZİDEK Belgelerinin Saklanması

  1. ZİDEK çalışmaları ile ilgili belgeler ve raporlar düzenli biçimde arşivlenir ve saklanır.
  2. ZİDEK, akreditasyon verdiği programların listesini, verilen akreditasyonların türlerini ve geçerlik sürelerini kayıt altında tutar.

MADDE 15 Yürürlük

Bu yönetmelik Genel Kurul tarafından kabul edildiği tarihten itibaren yürürlüğe girer.